English English
Fındık Fiyatı
Çarşamba, 23 Ağustos 2017 Tarihli Fiyat BRÜT [Geçmiş Fındık Fiyatları]
Üye Girişi
Kullanıcı Adı :
Şifre :
Atatürk Köşesi
Döviz Kurları
altın fiyatları
Önemli Linkler
Yurt Dışı Krediler
Perşembe, 05 Temmuz 2018
Yurt Dışı Krediler

2017EKİMÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

XX Aralık 2017

 

Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin Ekim2017verileri,Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından 13 Aralık 2017 tarihinde yayımlandı.[1]

Söz konusu veriler, özel sektörün yurt dışından sağladığı kısa ve uzun vadeli kredilerin borçlu ve alacaklı bilgileri, döviz cinsi, kullanım, anapara/faiz ödemeleri ve ödeme planları şeklindeki kredi ayrıntıları, işlemlere aracılık eden bankalar tarafından TCMB’ye işlem bazında gönderilen bildirim formlarından derlenmektedir.

Buna göre, 2017 yılı Ekimsonu itibarıyla özel sektörün yurt dışından sağladığı uzun vadeli kredi borcu 2016 yılsonuna göre%7 (~14,3milyar dolar)artarakyaklaşık 217,1 milyar ABD doları olmuştur. Aynı dönemde kısa vadeli kredi borcu ise %26,6’lık bir artışla18,2 milyar ABD doları seviyesine yükselmiştir. Böylelikle toplam kredi borcu yaklaşık 18,1milyar ABD doları artarak 235,2milyar ABD dolarıseviyesinde gerçekleşmiştir (Şekil 1).

Şekil 1: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcu (2004 – Ekim 2017)

 

Kaynak: TCMB

Özel sektörün yurt dışından sağladığı uzun vadeli kredi borcunun borçluya göre dağılımı incelendiğinde, finansal kesimin kredi borcunun (%51,2), finansal olmayan kesimin kredi borcundan (%48,8) daha fazla olduğu görülmektedir.Bununla birlikte 2013 yılının son çeyreğine kadar uzun vadeli krediler içinde finansal kesimin payının, finansal olmayan kesimin payından daha düşük bir seviyede olduğu görülmekteydi. Finansal kesimin payının yükselmesinin temelinde, bankaların kredi borcunda gerçekleşen artış yatmaktadır.Büyük çoğunluğunu bankaların oluşturduğu finansal kesimin uzun vadeli kredi borcu, 2016 yılsonuna göre5,6 milyar ABD doları artarak111,1 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.Finansal olmayan kuruluşların borcu ise 2016 yılsonuna göre 8,7 milyar ABD doları artmış ve 106 milyar ABD doları olmuştur(Tablo 1).

Alacaklıya göre dağılım verileri, tahvil alacaklıları hariç toplam kredi borcunun büyük ölçüde özel alacaklılara olan borçlardan oluştuğunu göstermektedir (%85,5). Özel alacaklıların uzun vadeli kredi borcu 2017 yılı Ekim ayısonunda, 2016 yılsonuna göre 1,6 milyar ABD doları artarak149,7 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiş ve böylelikle toplam uzun vadeli kredilerdeki payı %68,9 olmuştur. Tahvil hariç toplam kredi borcunun,5’ini oluşturan resmi alacaklar ise 25,4 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir (Tablo 1).

Tablo 1: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcu (borçlu ve alacaklıya göre dağılım)

 

Kaynak: TCMB

Özel sektörün yurt dışından sağladığı kısa vadeli kredi borcunun borçluya göre dağılımı incelendiğinde, borcun tamamına yakınının finansal kesime ait olduğu görülmektedir. Finansal kuruluşların kredi borcunun toplam kısa vadeli borçlar içindeki payı %78,5 iken finansal olmayan kesimin payı %21,5’tir.

 

 

Kısa vadeli kredi borcu içinde finansal kuruluşların borcu 2017 yılı Ekim sonu itibarıyla, 2016 yılsonuna göre 2,2 milyar ABD doları artarak14,3 milyar ABD dolarına yükselmiş, finansal olmayan kuruluşların borcu1,6 milyar ABD doları artmış ve yaklaşık 3,9 milyar ABD doları olarak gerçekleşmiştir.

Alacaklıya göre dağılım incelendiğinde ise kısa vadeli toplam kredi borcunun (tahvil alacaklıları hariç) neredeyse tamamının özel alacaklılara olan borçlar olduğu (%96,4), bunun da büyük ölçüde yabancı ticari bankalara olan borçlardan oluştuğu görülmektedir.Yabancı ticari bankalara olan borçlar, 2017 yılı Ekim sonunda, 2016 yılsonuna göre 2,6 milyar ABD doları artmış ve 14,3 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir (Tablo 2).

Tablo 2: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kısa Vadeli Kredi Borcu (borçlu ve alacaklıya göre dağılım)

 

Kaynak: TCMB

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bunların yanı sıra uzun vadeli kredi borcunun döviz kompozisyonuna bakıldığında, özel sektörün yurt dışından ağırlıklı olarak ABD doları cinsinden borçlandığı görülmektedir. ABD doları cinsinden borçların, toplam kredi borçları içindeki payı 2016 yılsonuna göre 1,8 yüzde puan azalmışve2017 yılı Ekimsonu itibarıyla%59,5 olmuştur. Bunun ardından sırasıyla, %34,2 ile Euro, %4,6 ile Türk Lirası ve %1,7 ile diğer dövizler gelmektedir (Şekil 2).

Kısa vadeli kredi borcunun döviz kompozisyonuna bakıldığında da ağırlığın ABD doları cinsinden kredilerde olduğu görülmektedir. ABD doları cinsinden borçların, toplam kısa vadeli kredi borçları içindeki payı 2016 yılsonuna göre 3,5 yüzde puan artarak 2017 yılı Ekim sonu itibarıyla %51,5 olmuştur. Bunun ardından sırasıyla, %27,2 ile Euro, %21,2 ile Türk Lirası ve %0,1 ile de diğer dövizler gelmektedir (Şekil 2).

 

Şekil 2: Özel Sektörün Yurt Dışından Borçlandığı Kredilerin Döviz Kompozisyonu (Ekim 2017, yüzde dağılım)

 

Kaynak: TCMB

 

 

 

 

 

 

 

2017 yılı Ekimsonuitibarıyla özel sektörün uzun vadeli finansal olmayan kredi borcunun %58,6’sı hizmetler, %40,9’u sanayi ve %0,5’i de tarım sektörü tarafından kullanılmıştır.2000’li yılların başlarından 2007 yılına kadar kredi borcunda sanayi sektörü öne çıkarken, 2007 yılından itibaren hizmetler sektörünün uzun vadeli borçlanmadaki payı artmaya başlamıştır (Şekil 3a).

Kısa vadeli finansal olmayan kredi borcunun sektörel dağılımına bakıldığında sanayi sektörünün payını2016 yılsonuna göre payını 20,4 yüzde puan artırdığı görülmektedir. Sanayi sektörü tarafından kullanılan kredilerin, kısa vadeli finansal olmayan krediler içindeki payı 2017yılı Ekimsonu itibarıyla %67,1 olarak gerçekleşmiştir. Hizmetler ve tarım sektörlerinin payları ise sırasıyla, %30,7 ve %2,2’dir (Şekil 3b).

Şekil 3a: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcunun Sektör Dağılımı (2004-Q3:2017, yüzde)

 

Şekil 3b: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kısa Vadeli Kredi Borcunun Sektör Dağılımı (2004-Q3:2017, yüzde)

 

Kaynak: TCMB

Son olarak özel sektörün yurt dışından sağladığı kredi borcu 2017 yılı Ekimsonu itibarıyla kalan vadeye göre incelendiğinde, 1 yıl içinde toplam 70,9milyar ABD doları kadar anapara geri ödemesi gerçekleştirileceği görülmektedir.

 

Şekil 4: Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kalan Vadesi 1 Yıla Kadar Olan Toplam Kredi Borcunun Aylara Göre Dağılımı (Ticari krediler hariç) (Milyar ABD Doları)

 

 

Kaynak: TCMB

 

Akademik Danışman Görüşü

 

Özel sektörün yurt dışından sağladığı kısa ve uzun vadeli kredilerin borcunda 2017 yılında artış devam etmektedir. Özel Sektörün Yurt Dışından Borçlandığı Kredilerin Döviz Kompozisyonuna baktığımızda ABD Doları cinsinden borçlanmanın daha da ağırlıklı olduğu görülmektedir. Ancak kısa vadede %21,2 civarında TL cinsinden borçlanma yapılır iken uzun vadede TL cinsinden borçlanma yok denecek kadar (%4,6) azdır. Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Uzun Vadeli Kredi Borcunun Sektör Dağılımına bakacak olursak Hizmetler sektörünün yıllar içinde daha fazla pay aldığı görülmektedir. Kısa vadede ise sanayi sektörünün daha fazla pay aldığı görülmektedir. Vadesi yaklaşan geri ödemelere bakıldığında 2018 yılı ekim ayına kadar çok büyük miktarda bir geri ödemenin yapılmayacağı görülmektedir. Bu da 2018 yılında geri borç ödemeden dolayı dövize karşı ciddi bir talebin olmayacağını göstermektedir. Ancak kış aylarına girdiğimiz bu dönemde artan enerji ihtiyacı ve kısa vadeli geri ödemeler de göz önüne alındığında döviz kurlarında yaşanan yükselişin kalıcı bir hale gelmesinin daha büyük bir olasılık olduğu söylenebilir.

                                                                                  

   Yrd. Doç. Dr. Alperen M. YİĞİT

 



[1]TCMB, her ay verileri geçmişe dönük revize ettiği için bilgi notlarında yer alan tablolardaki eski yıllara ait veriler farklılık gösterebilmektedir.

 

Etiketler: .
Yorumlar
Yorum Yazın
İsim:
E-Mail:
Web site / Blog:
Mesajınız:
19 + 47 =